Körfez’de kriz sürüyor
Tarih March 29th, 2007Basra Körfezi’nde 6 gün önce İran ordusuna bağlı güçlerin 15 İngiliz askerini denetim yaparken esir alması sonrasında başlayan kriz dün yeni bir zirve yaptı. Önce geceyarısı İran’ın bir Amerikan gemisine füze attığı söylentisi petrol fiyatlarını bir dakika içerisinde yüzde 8 yükseltti. Ancak haberin asılsız olduğu ortaya çıktı. Daha sonra ise İngiliz Genelkurmay Başkan Yardımcısı Amiral Sir Charles Style, sabah saatlerinde bir basın toplantısı düzenleyerek, İngiliz Kraliyet Donanması mensubu askerlerin İranlılar tarafından Irak’ın karasularında nasıl esir alındığını kanıtlarıyla birlikte anlattı.
Amiral Style, İran ordusunun askerlerini sınırdan 500 metre içeri girerek tutukladığını açıkladı. Ancak İran yönetimi İngiliz botunun İran sularına 500 metre girdiğini ileri sürdü. İran Büyükelçiliği, askerlerin “tehlikeli bir görev bölgesinde olmak yerine tutuklu olmakla daha güvenli konumda bulunduklarını” kaydetti. Bu sözler İngiltere’yi çileden çıkardı. İngiltere Başbakanı Tony Blair, Avam Kamarası’nda çıkarak, “İran ile tüm ilişkileri kestiğini” açıkladı. Başbakan,
* İranlı diplomatlara vize verilmeyeceğini
* Hükümetlerarası temas kurulmayacağını,
* İran’a ticari desteğin kesileceğini söyledi.
Akşam saatlerinde İran’ın atağı geldi. İran önce kadın askeri serbest bırakacaklarını duyurdu, sonra 15 İngiliz’in ilk görüntülerini yayınladı. İran Meclis Başkanı Muhammed Bahuner, “Askerler hatalarını itiraf etti. İngiltere özür dilesin” dedi.
* ABD, İran’ı Iraklı direnişçilere silah yardımı yapmakla suçladı. Aralık ayında İran’ın eski Savunma Bakan Yardımcısı General Askari, İstanbul’da kayboldu. Askari’nin CIA tarafından kaçırıldığı öne sürüldü.
* Ocak ayında Irak’ın Erbil kentinde 8 İranlı ’diplomat’ gözaltına alındı.
* 21 Mart Çarşamba günü BM Güvenlik Konseyi, İran’a olan yaptırımları açıkladı.
* 23 Mart Cuma günü ise İngiliz askerleri tutuklandı.
Rehine geriliminin ucu 5 yıl önce başlayan nükleer krize dayanıyor
* 2002 yılında İran’ın gizli nükleer program yürüttüğü ortaya çıktı. ABD, İran’ı nükleer silah geliştirmeye çalışmakla suçladı. İran uranyum zenginleştirmeyi askıya aldı
* 2005’te aşırı muhafazakar Mahmud Ahmedinecad cumhurbaşkanı seçilince İran yönetimi yeniden uranyum zenginleştirmeye başladı.
* ABD’nin baskısıyla Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, İran’ı nükleer çalışmaları durdurup müzakere masasına oturmaya çağırdı. İran’a 31 Ağustos 2006’ya kadar süre verdi. İran süreyi aşınca BM yaptırım kararı aldı.
Bulunduğu bölüm: Vatan |